μετάφραση από politikespsifides
by Richard Wolff and Gar Alperovitz. Published on February 20, 2012
Σε συνεργασία με την Truthout, ο καθ. Richard Wolff παρουσιάζει μια εβδομαδιαία ραδιοφωνική εκπομπή στον νεοϋορκέζικο σταθμό WBAI 99.5 με τίτλο «Economic Update». Τον Δεκέμβριο, ο ιστορικός και καθ. πολιτικής οικονομίας Gar Alperovitz συναντήθηκε με τον Wolff για να συζητήσουν ένα θέμα για το οποίο και οι δύο εργάζονται σκληρά: τις επιχειρήσεις εργατικής αυτοδιεύθυνσης και εργατικής ιδιοκτησίας. Ο Wolff και ο Alperoviz βρίσκονται στην πρώτη γραμμή της υπεράσπισης και της διάδοσης της εργατικής ιδιοκτησίας ως μια λύση στα πολλά προβλήματα που αντιμετωπίζουμε σήμερα. Ο Wolff και ο Alperoviz, μαζί με τον φιλόσοφο David Schweickart θα παρουσιαστούν σε ένα πάνελ με τίτλο «Το επόμενο Σύστημα: Εξερευνώντας εναλλακτικές οικονομικές λύσεις πέρα από τον καπιταλισμό», στο the Left Forum in New York City, ένα συνέδριο από τις 16 έως τις 18 Μαρτίου. Μπορείτε να μάθετε περισσότερα για το συνέδριο και να εγγραφείτε επισκεπτόμενοι το the Left’s Forum’s website.
Richard Wolff: Ο σημερινός μου καλεσμένος, ο Gar Alperovitz, είναι ο «Lionel Bauman» της πολιτικής οικονομίας στο πανεπιστήμιο του Maryland. Είναι συνιδρυτής της Συνεργατικής Δημοκρατίας (Democracy Collaborative). Όλα αυτά τα χρόνια έχω διαβάσει πολλά άρθρα και βιβλία. Το βιβλίο που κρατάω αυτή τη στιγμή στα χέρια μου, για το οποίο και έχει γίνει διάσημος στις μέρες μας, έχει τίτλο «Η Αμερική πέρα από τον καπιταλισμό» (“America Beyond Capitalism“) και αυτή τη στιγμή βρίσκεται στην δεύτερη του έκδοση. Ανάμεσα στους ανθρώπους που έχουν χαρακτηρίσει το βιβλίο ως καταπληκτικό, βρίσκουμε τα ονόματα των Noam Chomsky & Howard Zinn. Θα σας διαβάσω τα λόγια των δύο ανδρών. Ο Noam Chomsky το αποκάλεσε «ένα θαυμάσιο βιβλίο, το προτείνω σε κάθε ευκαιρία», και ο Howard Zinn «ένα σύνολο από εξαιρετικές πρακτικές ιδέες…»
Gar, χαίρομαι που είσαι εδώ μαζί μας στην εκπομπή και σ’ ευχαριστώ για το χρόνο σου που μας διαθέτεις.
Gar Alperovitz: Σ’ ευχαριστώ, Rick. Το εκτιμώ πραγματικά.
R: Λοιπόν, ας μπούμε κατευθείαν στο θέμα, συζητώντας και για το γενικότερό σου έργο αλλά και για το βιβλίο. Μια βασική πρόταση του βιβλίου είναι η ιδέα μιας μακροχρόνιας ύφεσης εντός ή ακόμα και του ίδιου του Αμερικάνικου καπιταλισμού. Το ανέφερες αυτό στην πρώτη έκδοση του βιβλίου σου, America Beyond Capitalism (ABC) πριν από μερικά χρόνια και το επαναλαμβάνεις φέτος στην δεύτερη έκδοσή του. Ανάμεσα σε αυτές τις δύο εκδόσεις, ο αμερικάνικος καπιταλισμός υπέστη ένα αρκετά σοβαρό κραχ και αυτή τη στιγμή βρισκόμαστε εντός μιας οικονομικής κρίσης. Θέλω λοιπόν ξεκινώντας να σε ρωτήσω να μας πεις, εάν εξακολουθείς να πιστεύεις πως υφίσταται η μακροχρόνια ύφεση και εάν η τωρινή κρίση ισχυροποιεί ή όχι αυτή σου την άποψη, ή απλά το πώς η τωρινή κρίση έχει διαμορφώσει την σκέψη σου.
G: Λοιπόν, σε γενικές γραμμές το νόημα – και η πρόταση του βιβλίου, και μπορούμε να το συζητήσουμε αυτό πιο διεξοδικά – είναι ότι όντως μπαίνουμε σε μια περίοδο βαθιάς ύφεσης και πολιτικού αδιεξόδου. Πιστεύω πως μπορούμε να το ισχυριστούμε αυτό, και Rick εσύ το έχεις υποστηρίξει πολλές φορές, στη βάση της πτώσης της ζήτησης η οποία δεν είναι ικανή να στηρίξει μια Κεϋνσιανή λύση του προβλήματος. Εάν δεν έχεις αγοραστική δύναμη δεν μπορείς να το κάνεις αυτό, αν και πιστεύω πως το πρόβλημα είναι και βαθύτερο και μακροχρόνιο.
Μια σύντομη εκδοχή της πρότασης θα μπορούσε να είναι η εξής: Στο πρώτο τέταρτο του αιώνα, μέχρι το Πρώτο Παγκόσμιο Πόλεμο, υπήρξε οικονομική φθορά και παρακμή, φτάνοντας στα όρια μιας μεγάλης οικονομικής ύφεσης και κρίσης. Δεν γνωρίζουμε τι θα συνέβαινε, πάντως ο Πρώτος Παγκόσμιος Πόλεμος διέσωσε την οικονομία. Στο δεύτερο τέταρτο του αιώνα, την δεκαετία του ’20 βρεθήκαμε σε μια παρόμοια κατάσταση που μας οδήγησε στην Μεγάλη Ύφεση και τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο που διέσωσαν την οικονομία. Στο τρίτο τέταρτο του αιώνα, η μεταπολεμική ραγδαία οικονομική ανάπτυξη, αποτέλεσμα του πλούτου που συσσωρεύσαμε κατά τη διάρκεια του πολέμου, των πολέμων στην Κορέα και το Βιετνάμ, των μεγάλων αμυντικών δαπανών κατά τη διάρκεια του Ψυχρού Πολέμου αλλά και εξαιτίας της σημαντικής καταστροφής που υπέστησαν από τον πόλεμο η Γερμανία, η Ιαπωνία και πολλοί ακόμα ανταγωνιστές μας, όλα αυτά μας έδωσαν μια σημαντική ώθηση σε αυτό το τρίτο τέταρτο. Όπως όμως μπορούμε να διαπιστώσουμε, σήμερα οι αμυντικές δαπάνες αν και είναι ψηλά σε απόλυτους αριθμούς, έχουν πέσει ως ποσοστό του ΑΕΠ.
Αυτή πιστεύω είναι η κατάσταση στην οποία βρισκόμαστε, προσθέτοντας και τον διεθνή ανταγωνισμό, και πιστεύω πως αυτές οι δυνάμεις θα μπορούσαν να αντιμετωπιστούν ακόμα και σε ένα κορπορατικό καπιταλιστικό σύστημα, εάν υπήρχαν επαρκείς δυνάμεις για να στηρίξουν μία παραδοσιακή κεϋνσιανή λύση. Αλλά το σημαντικό είναι – και αυτή είναι η καρδιά του προβλήματος – πως η αιτία της ανυπαρξίας τέτοιας προοπτικής, βρίσκεται στο μαρασμό της αμερικάνικης προοδευτικής και φιλελεύθερης πολιτικής, αποτέλεσμα κυρίως της κατάστασης στην οποία βρίσκεται το εργατικό κίνημα. Το εργατικό κίνημα δεν είναι αυτό που ήταν κάποτε. Η συμμετοχή (σ.τ.μ.: στα σωματεία) έφτασε μετά το πόλεμο στο 34-35%, ενώ σήμερα έχει πέσει στο 11% ή και στο 6%. Και ο μυς (σ.τ.μ. η δύναμη) που κρύβεται στον παραδοσιακό τρόπο εξισορρόπησης του κορπορατικού καπιταλιστικού συστήματος με κεϋνσιανές λύσεις και κοινωνικά προγράμματα – η «μυώδης» εργατική δύναμη (στην Σουηδία το ποσοστό των συνδικαλισμένων εργαζομένων ανερχόταν στο 85%) – φθίνει συνεχώς. Αυτή λοιπόν είναι μια εικόνα μαρασμού, από την οποία δεν διαφαίνεται εύκολη διέξοδος. Και από την άλλη υπάρχει και η εξής ιδιομορφία: η ύπαρξη των πυρηνικών όπλων αποτρέπει το ξέσπασμα ενός πολέμου του είδους της βιομηχανικής κλίμακας όπως ήταν ο Πρώτος και ο Δεύτερος Παγκόσμιος Πόλεμος. Μπορούμε να έχουμε μικρούς, φριχτούς πολέμους, οι οποίοι όμως δεν μπορούν να έχουν το οικονομικό αποτέλεσμα που είχαν οι προηγούμενοι. Διαβάστε τη συνέχεια »